Omgaan met pubers

Omgaan met pubers: Als ouders van tieners duidelijke(re) regels invoeren en voor iedere regel die overtreden wordt een consequentie hanteren, voelen tieners zich veilig en zijn blij met de duidelijkheid.Als je kind tiener wordt breekt er een hele nieuwe periode aan.
Met leuke elementen en met moeilijke of ronduit nare elementen.
De gemakkelijke manier van er mee omgaan is zeggen dat het allemaal komt door de pubertijd.
Een moeilijkere manier maar met veel beter resultaat is alleen aan de pubertijd wijten wat met de pubertijd te maken heeft en verder bereid zijn je eigen gedrag onder de loep te nemen.
 
Eerst maar eens die pubertijd.
Tijdens de pubertijd gebeurt er van alles in de hersenen van tieners, waardoor ze op een aantal terreinen wel achteruit lijken te gaan in hun ontwikkeling. Dat is voornamelijk op het gebied van verantwoordelijkheid nemen en sociaal gedrag. 
Verder zijn er natuurlijk ook de lichamelijke veranderingen. Je zult maar nieuwe onderdelen aan je lichaam krijgen, of onderdelen hebben die opeens andere dingen doen. Maar ook bijvoorbeeld het slaappatroon van tieners is anders dan dat van kinderen. 
‘s Avonds niet kunnen slapen en ‘s ochtends niet wakker kunnen worden is geen onwil, maar een fysieke kwestie. Lastig en vervelend als je wel op tijd op school moet zijn.
Er is veel over geschreven. Zoek maar eens op internet met als zoekwoord ‘puberbrein’.
Het is goed om met al deze dingen rekening te houden.
Het is heel belangrijk om je kind te laten voelen dat je hem en zijn soms wonderbaarlijke gedrag toch begrijpt. Dat je begrijpt dat het lastig is om enerzijds al heel volwassen te zijn en het andere moment je een klein kind te voelen, die stiekem het liefst nog even zou huilen en een aai over zijn bol krijgen.
Het is geen goed idee om geen eisen te stellen aan het gedrag van tieners. Dan geef je ze geen kans om te leren.
 
En dan wij, ouders.
We hebben de beste intenties en we doen ook een heleboel goed.
En wat we daarnaast ook doen is preken, dingen herhalen die ze al duizend keer gehoord hebben, vage grenzen geven, mededelingen doen over wat we wel en niet willen dat ze doen, maar zonder daar een opdracht of een regel aan te verbinden, eisen aan ze stellen op momenten dat ze een arm om zich heen nodig hebben en geen eisen stellen op gebieden waar ze een loopje met ons nemen en meer ineffectiefs.
Als je iets behoorlijk stoms gedaan hebt en je krijgt daar dan ook nog eens een preek over, tja, dan komt dat toch echt over als de boodschap dat je een totale looser bent. Zeker als de volgende zinsneden in de preek voorkomen (en tussen haakjes staat wat je kind concludeert). 
“Hoe vaak heb ik dat nou al gezegd!” (Zie je wel, ik ben oerdom.)
“Hoe haal je het in je hoofd!” (Zie je wel, ik ben stom.)
“Denk je nou nooit eens aan een ander!” (Zie je wel, ik ben toch een egoïst).
Als je toch dom, stom, een looser en een egoïst bent, tja, waarom zou je dan nog je best doen? Ik persoonlijk zou me niet gemotiveerd voelen door zulke boodschappen.
"Ja, maar kijk eens wat hij gedaan heeft!!! Dat kun je toch niet over je kant laten gaan?!!"
Wellicht niet, maar preken werkt averechts. Hij kent al die preken al uit zijn hoofd. En ongewild neemt hij je niet serieus, want wat hij doet mag ondanks dat je er tegenin preekt kennelijk wel, want het heeft geen consequenties. 
 
Wat dan wel?
Als eerste iets over regels,
Als ouders van tieners duidelijke(re) regels invoeren en voor iedere regel die overtreden wordt een consequentie hanteren, voelen tieners zich veilig en zijn blij met de duidelijkheid. Dat zeggen ze, na eerst tegen de grenzen aangeschopt te hebben, zelf letterlijk. 
Er moet wel aan drie voorwaarden voldaan zijn.
 
1.  Er moeten weinig regels zijn. Zo weinig mogelijk. 
2.  De regels moeten voortkomen uit zorg.
3.  Het overtreden van een regel moet altijd een
     consquentie hebben.
 
Ad 2:
regels komen voort uit zorg als verboden te maken hebben met

  • fysiek gevaar/onveiligheid (je mag niet zonder rijbewijs achter het stuur)
  • ongezond gedrag (je mag geen, of niet meer dan zoveel, alcohol drinken)
  • geldverlies/verspilling (je mag niet met je telefoon gooien)
  • overlast (je mag de muziek na xx;xx uur niet  harder dan …… afspelen)

regels komen voort uit zorg als geboden en opdrachten te maken hebben  met

  • fysieke veiligheid (je moet een helm op op je scooter)
  • gezondheid (je moet tanden poetsen, groente eten)
  • overleven en comfort, dus geld (je moet voorzichtig met de spullen omgaan)
  • leefruimte en woonplezier voor anderen (je moet de pindakaaspot terugzetten in de keuken als je hem boven op je kamer gebruikt hebt)

Het leuke is als je er zo naar kijkt, dat je vaak merkt dat je een hoop regels en verboden en geboden hebt, van alles wat niet mag of moet, dat helemaal niets te maken heeft met onveilig, ongezond, te duur of overlast. En als je je dan afvraagt waarom dat eigenlijk niet mag of moet, dan weet je dat vaak niet eens. Direct afschaffen die regels. 
 
Ad 3:
consequenties op een constructieve manier geven die het kind duidelijkheid en veiligheid doet ervaren vraagt

  • dat de regels duidelijk geformuleerd zijn. Voor maar voor één uitleg vatbaar. En let op, tieners zijn heel slim. Twee uur thuis….. tja……. op welke klok?
  • dat je één keer rustig en duidelijk vertelt wat de regels zijn en waarom ze er zijn (veiligheid, gezondheid, geld en leefruimte voor anderen) en wat de consequentie is als je kind zich er niet aan houdt. Ga er niet over in discussie. Ook niet een klein beetje. Luister goed naar je kind, stel hem vragen en zorg dat je precies begrijpt wat zijn mening is en waarom. (Dan merk je ook hoe redelijk pubers zijn en hoe creatief en origineel.) Denk na over wat hij zegt, slaap er een nachtje over en laat hem op een later tijdstip weten of je bij je beslissing blijft, of dat je die wijzigt naar aanleiding van zijn kritiek en hoe dan. Praat er daarna nooit meer over. Geen woord. Tenzij je kind een constructieve, informatieve vraag stelt. Let op: ga niet in op retorische en manipulatieve vragen of op vragen die discussie uitlokken. Preek en zeur niet, herhaal niet.
  • dat je consequent consequenties geeft. Zonder boosheid. Doe altijd rustig. Laat je eigen emoties er buiten.

En dan het volgende.
Ga samen iets doen!
Hoe moeilijk het soms ook is, zorg er voor dat je plezier hebt met je kind. Dat gaat het gemakkelijkst als je samen iets gaat doen. Ga vissen, winkelen, roeien, taart bakken, sporten of gamen. Ken alle apps en gadgets die je kind ook kent of heeft. Heb er je eigen smaak in, maar zeg niet bij alles dat het niets voor jou is. Zeg niet als je kind veel appt omdat hij in ee app-groep zit en 200 apps per uur ontvangt dat hij asociaal is en dat zijn telefoon in plaats van zijn sociale contacten komt. Buh, wat gemakkelijk om het zo af te doen. Ga zelf in een app-groep en onderzoek hoe dat is. Doe je uiterste best om de leuke kanten er van te ontdekken of op z'n minst om te ervaren wat je kind er leuk aan vindt. Je hoeft geen ouder te zijn die zichzelf gedraagt als een tiener, liever niet, maar zorg ook dat je tiener over jou niet zegt dat je een veertiger bent die veertig jaar geleden is blijven steken. En niet denkt dat je van alles verbiedt om hem te pesten. En zich volkomen onbegrepen en afgekeurd voelt. Blijf jong en heb plezier, met en zonder je kind. Als je niet meegroeit met je kind, zal er een generatiekloof ontstaan tussen hem en jou. En die kan tientallen jaren je relatie met je kind grondig verpesten.
 
"Ja zeg, ik ben geen heilige!"
Om een sterke veilige leider te zijn, je kind niet met jouw emoties en frustraties te belasten, je kind op een gezonde manier kennis laten maken met jouw emoties en frustraties, jong van geest te blijven en je kind op te voeden tot gezonde zelfdiscipline, hoef je geen heilige te zijn. Wat er voor nodig is is dat je zorgt dat je mentaal-emotioneel in een goede conditie bent en dat je je vaardigheden eigen maakt. Het prachtige mensenkind dat jouw kind is, is die moeite meer dan waard.
 
En dan het allerbelangrijkste!!
Een puber die zich misdraagt doet dat niet voor zijn plezier.
Het is niet leuk om je ouders respectloos te bejegenen, het is niet leuk om je asociaal te gedragen, het is niet leuk of fijn om regelmatig al je verantwoordelijkheden uit je handen te laten vallen en de gevolgen, al die kritiek die je over je heen krijgt, zijn al helemaal afschuwelijk en vooral ook heel demotiverend om het anders te gaan doen, want je ouders en andere opvoeders hebben er kennelijk geen enkel vertrouwen in dat je het ooit gaat doen.
Een puber die zich misdraagt doet dat niet om zijn opvoeders te pesten. Vaak gaan opvoeders dusdanig vervelend met regels om, dat de puber denkt dat de opvoeder de beperkende regels opstelt, speciaal om hem te pesten. Wat het idee dat hij toch stom, dom en een looser is weer bevestigt. Ouders geloven dit vaak niet, maar in gesprekken met pubers vertellen de meesten me dat ze denken dat hun ouders hen met opzet pesten.
 
Een puber reageert alleen maar op zijn omgeving. En zijn omgeving, dat ben jij.
In het proces om te leren om niet zomaar reflexmatig op zijn omgeving te reageren, maar om zich standpunten en normen waar hij achter staat eigen te maken en die te leven, wil iedere puber niets liever dan dat er van hem gehouden wordt en dat hij dat merkt en dat hij ondersteund wordt. 
Dat doe je door een sterke en veilige leider te zijn.
Sterk: jij staat er boven, je bent kalm, je laat je niet op de kast jagen en je brengt geen boosheid in de relatie. 
Veilig: de regels en de bijbehorende consequenties zijn duidelijk en je past ze consequent toe. 
Is dat moeilijk? Ja, regelmatig is dat moeilijk.
Is het erg dat dat moeilijk is of is dat een reden om het niet te doen? Ik hoop dat je antwoord is dat jouw kind die investering driedubbel en dwars waard is. 
 
Top 5 frustraties van ouders over het gedrag van hun puberkinderen
- Drugs en drank
- Luiheid
- Geen verantwoordelijkheid nemen
- Grenzen aangeven
- Verkeerde vrienden
 
Top 5 frustraties van pubers over het gedrag van hun ouders
- Geen begrip van ouders
- Regels hebben geen consequenties maar er wordt wel over
  gezeurd en gepreekt
- Ouders houden je klein
- Te strenge of teveel regels / grenzen
- Lastig


Reacties

Heb jij ideeen, opmerkingen, vragen of suggesties? Laat een reactie achter, deel je kennis en ervaring en kom nog eens terug om te lezen wat anderen hebben bijgedragen.

In verband met internetbots die veel spamberichten op onze site proberen te plaatsen, hebben we besloten berichten die 'http://' bevatten uit te sluiten. Mocht je een link in je bericht willen plaatsen, doe dat dan zonder 'http://' er voor. Dus bijvoorbeeld 'amethist.nl' in plaats van 'http://amethist.nl'.


Je e-mailadres wordt niet getoond op de website.